KADYR GECESY

Kur’an-y Kerim’in inmeye ba?lady?y Ramazan ayynyn yirmi yedinci gecesi islam’da en kutsal ve faziletli gecedir. Kadir gecesi, içerisinde Kadir gecesi bulunmayan bin aydan daha hayyrlydyr. Kur’an-y Kerim de bu gecenin faziletini belirten müstakil bir sure vardyr. Bu surede yüce Rabbimiz söyle buyurmaktadyr:

“Dogrusu biz Kur’an-y Kadir gecesinde indirmi?izdir. Kadir gecesinin ne oldu?unu sen bilir misin? Kadir gecesi bin aydan hayyrlydyr. Melekler ve Cebrail o gecede Rablerinin izniyle her türlü is için inerler. O gece, tanyerinin a?armasyna kadar bir esenliktir” (Kadir, 1-5).

Kadir Suresi

Kur’an-y Kerim’in doksan yedinci suresi olup be? ayet; otuz kelime ve yüz yirmi harften olu?ur. Fasilasi “râ” harfidir. ismini ilk ayetinde geçen “kadr” kelimesinden alan bu surenin Mekke’de mi, yoksa Medine’de mi indi?i konusunda ihtilaf vardyr.

Sure, insanlara Kur’an-y'n de?eri ve önemi hakkynda bilgi vermektedir. Allah Teala, Hicr Suresinde “Bunu biz indirdik” buyurur. Yani Hz. Peygamber (s.a.v)’in arzusu ile de?il bizim dilememiz sonucu indirilen apaçyk bir kitaptyr 0.

Kadr sözcü?ü burada su iki anlamda kullanylmy? olabilir: Bunlardan biri, takdir anlamydyr. Allah bu gece takdirleri yani kaderleri uygulamak üzere meleklere emir verir. Bunu, Duhân Suresindeki su ayet destekliyor: “O gece katymyzdan her hikmetli emir sadir olur. “Diger anlamy ise, azamet ve ?ereftir. Bu husus, surenin “Kadir gecesi bin aydan hayirlidir” ayetinde ifade edilmektedir. Nasyl daha hayyrly olmasyn ki, Allah’yn insanly?a son mesajy bu gecede indirilmeye ba?lanmy?tyr. Gece, de?erini bu olaydan almaktadyr. Ve bu geceyi anmak, insanly?a rahmet olarak Kur’an’yn inmeye ba?lady?y bu geceyi ihya etmek Müslümanlara tavsiye edilmi?tir.

Kadir gecesinin hangi gün oldu?u konusunda birçok görü? ileri sürülmü?tür. Ancak ümmetin büyük âlimlerinin ço?unlu?unun görüsü, Ramazan ayinin yirmi yedinci gecesi oldu?u seklindedir.

O gece öyle bir gecedir ki Kur’an ayetleri Hz. Muhammed (s.a.v)’in kalbine inmeye ba?lady?y gecedir.

Yslam, hiç bir zaman dy? görünü?ü benimseyen, ?ekle önem veren ?ekilci bir din de?ildir. Bin aydan daha hayyrly olan Kadir gecesini bugünkü anla?yldy?y ?ekilde “Bir gecelik ibadetle bütün günahlardan arynylacak” görü?ü ancak muttakiler, inanmy? samimi Müslümanlar için geçerlidir. Ancak böyle insanlaryn o gecedeki ibadetleri makbul olur, ve Kur’an’yn nazil oldu?u o ilk manaya eri?ilebilir. Kadir gecesini hatyrlayyp o geceyi imanla ve sevabyny umarak geçirmek islam’yn sa?lam ve bir bütün olan terbiye metodunun bir yanyny olu?turmaktadyr.

Surenin anlamy ?öyledir: “Biz o (Kur’an-y) Kadir gecesinde indirdik. Kadir gecesinin ne oldu?unu sen nereden bileceksin? Kadir gecesi bin aydan hayyrlydyr. Melekler ve Ruh, o gece Rablerinin izniyle (o yyl takdir edilmi? olan) her is için iner de iner. Esenliktir o, tâ tan yeri a?aryncaya kadar”.

Surenin Yni? Sebebi

Bu surenin ini?i hakkynda de?i?ik rivayetler vardyr. Bunlardan biri ?öyledir:

Bir kere Resulüllah (s.a.v) Ashab-i Kirama Ysrailo?ullaryndan birinin, silahyny ku?anarak Allah yolunda bin sene cihat etti?ini bildirmi?ti. Ashabin buna hayret etmesi üzerine Cenaby Hak, Kadir suresini indirmi?tir (Tecrîd-Sarîh Tercemesi, VI, 313).

Kadir Gecesi Denilmesinin Sebebi

Bu geceye Kadir gecesi denilmesi ?eref ve kyymetinden dolayydyr. Çünkü:

a) Kur’an-y Kerim bu gecede inmeye ba?lamy?tyr.

b) Bu gecedeki ibadet, içerisinde Kadir gecesi bulunmayan bin ayda yapylan ibadetten daha faziletlidir.

c) Gelecek bir seneye kadar cereyan edecek olan her türlü hadiseler Allah Tesl’nin ezeli kaza ve takdiri ile ilgili meleklere bu gece bildirilir (Tecrîdi Sarih Tercemesi, VI, 312).
d) Bu gecede yeryüzüne Cebrail ve çok sayyda melek iner.

e) Bu gece tanyerinin a?armasyna kadar esenliktir, her türlü kötülükten uzaktyr. Yeryüzüne inen melekler u?radyklary her mümine selam verirler.

Hangi Gecede Oldu?u

Kadir gecesinin hangi gece oldu?u kesin olarak bilinmemekle beraber genellikle Ramazan’yn yirmi yedinci gecesinde oldu?u tercih edilmi?tir. Hz. Peygamber (s.a.v) bunun kesinlikle hangi gece oldu?unu belirtmemi?, ancak; “Siz Kadir gecesini Ramazan’yn son on günü içerisindeki tek rakamly gecelerde arayynyz” buyurmu?tur (Buhari, Müslim).

Ba?ka bir hadiste ise Ibn Ömer (r.a) söyle nakletmi?tir: Sahabelerden bazy kimselere, rüyalarynda, Kadir gecesinin, (Ramazan’yn) son yedi günü içinde oldu?u gösterildi. Resulüllah (s.a.v) onlara: “Görüyorum ki rüyalarynyz Ramazanyn son yedi günü hakkynda birbirine uygun dü?mü?tür. Artik kim Kadir gecesini aramaya kalky?yrsa, onu Ramazan’yn son yedisinde arasyn, buyurmu?tur (Buhari, Müslim).

Gizli Olmasynyn Sebebi

Yslam kaynaklarynda belirtildi?ine göre Allah Teala bir takim hikmetlere dayanarak Kadir gecesini ve onun dy?ynda daha bazy ?eyleri de gizli tutmu?tur. Bunlar:

Cuma günü içerisinde duanyn kabul olaca?y saat; be? vakit içerisinde Salât-i vusta; ilahi isimler içerisinde Ysm-i Azam; bütün taatlar ve ibadetler içerisinde rizay-i ilahi; zaman içerisinde kyyamet ve hayat içerisinde ölümdür. Bunlaryn gizli tutulmasyndan maksat müminlerin uyanyk, dikkatli ve devamly Allah’a ibadet ve taat içerisinde olmalaryny sa?lamaktyr. Müminler bu geceyi gaflet içerisinde geçirmemeli, ibadet ve taatle de?erlendirmelidir. Ebu Hureyre (r.a)’in rivayet etmi? oldu?u hadisi ?erifte Peygamber Efendimiz (s.a.v) söyle buyurmu?tur:

“Kim Kadir gecesini, faziletine inanarak ve alaca?y sevaby Allah’tan bekleyerek ibadet ve taatla geçirirse geçmi? günahlary ba?y?lanyr” (Buhari).

Kadir Gecesinde Neler Yapmalyyyz?

Kadir gecesini, namaz kylarak, Kur’an-y Kerim okuyarak, tövbe, isti?far ederek ve dua yaparak de?erlendirmeliyiz.

Üzerinde namaz borcu olanlaryn nafile namazy kylmadan önce hiç de?ilse be? vakit kaza namazy kylmalary daha faziletlidir. Kazasy yoksa nafile kylar.

Süfyan-i Sevri: “Kadir gecesi dua ve isti?far etmek namazdan sevimlidir. Kur’an okuyup sonra dua etmek daha güzeldir” demi?tir (Tecrid-i Sarih Tercemesi, VI, 313).

Hz. Ay?e (r.ah) söyle anlatyyor: “Ey Allah’yn Resulü! Kadir gecesine rastlarsam nasyl dua edeyim? diye sordum. Resulüllah (s.a.v):

“Allahümme inneke afüvvün tühibbü’l-afve fa’fu annî (Allah’ym sen çok affedicisin, affy seversin, beni affet)” diye dua et, buyurdu (Tecrîd-i Sarih Tercemesi, VI, 314).

Bu gecenin öyle bir any vardyr ki o anda yapylan ibadet ve dualar mutlaka makbul olur. Bu önemli ani yakalamak için gecenin bütününü tövbe ve isti?far ile geçirmek gerekir. Bu da ki?inin imanyny tazeler. Gecenin bütününü ibadetle geçiremeyenler en azyndan teravihten sonra bir miktar oturup dua etmelidirler.

Bu, bin aydan hayyrly oldu?u bildirilen gecede insanlyk alemini huzura kavu?turmak için gerekli olan esaslar indirilmi?tir. Namaz, zikir, tesbih, Kur’an okumak gibi bedeni ibadetlerimiz yanynda dü?ünce ile ibadet olarak isimlendirdi?imiz tefekkürü insanly?yn amacy nedir? olgun insan olma mertebesine nasyl ula?abiliriz? Nasyl insanly?a daha iyi hizmet edip, daha çok sevgi sunabiliriz? seklindeki odak noktalary ile güçlendirelim.

Unutmayalym ki; özellikle bu gecede Tevvab olan Allah tövbelerimizi kabul edecektir. Bizlere bir ikram olarak sunulan bu kutsal Kadir gecesinde dualarymyzdan insanly?yn huzuru, sevgi ve karde?li?in sa?lanmasy ve devamy için bizlere daha fazla güç, iman vermesi için yakaralym. Yalnyz kendi sevdi?imiz insanlaryn de?il, bütün insanlaryn sevgiye layyk oldu?unu anymsayarak sevgide sa?lam ve cömert bir ruha sahip olmak için de yardim dileyelim. Rahman ve Rahim Allah’yn adyyla, hepimize hayyrly kandiller diliyoruz.